- Üçüncü Bölüm
- İMAN ESASLARI ETRAFINDA
- Hz. Ömer’in (radıyallâhu anh) Bid’atlere Karşı Tavrı
- “Kirâmen Kâtibîn”
- Efendimiz Miraca Cismaniyeti ile Çıkmıştır
- Takva Anlayışı
- Alıcı-Verici Münasebeti
- İnancın Fıtratla Bütünleşmesi
- İnsan Ebetlere Namzettir
- Hayatın Ahirete Göre Programlanması
- Hayal ve Tasavvurda İstikamet
- “Kendini Bil”
- İman-Küfür Arası
- İlk Dört Asır
- Helâl Şeylere Aşırı Muhabbet
- Nefis Belâsı
- Ölen Duygular Canlandırılabilir mi?
- İsraf
- Kur’ân’ın Anlaşılabilmesi İçin
- Salât ü Selâm Üzerine
- İtkan ve İhsan Ufku
- Ölüm Turnikesi
- Mizah ve Nükte Üzerine
- İbadetlerde Kulluk Şuuru
- Allah’ın Halifesi
- Çocukla İmtihan
- Zelle ve Târize Dair
- İslâm’da İnsan Hakları
- Kur’ân’da Yahudiler ve Hristiyanlar
- Dünya-Ukbâ Münasebeti
- Ebû Talib’in İmanı
- Sabr u Sebat
- Kıskançlık Duygusunun Çıkarılması
- Kul Hakkı
- Her Günahta Küfre Giden Bir Yol Vardır
- O, Enerji ile İzah Edilemez!
- Rüya Hakikati
- “Seçilmiş Bir Kul”
- Meâriz
- Tevazu ve Kibir
- Küfür-Fısk-İsyan
- Dünya-Ukbâ Dengesi
- Suizan
- İmtihan Unsurları
- Tevazu-Kibir
- Dördüncü Bölüm
- PERSPEKTİF
- Tasavvur ve Düşünce Yörüngemiz
- Gaye ve Metod
- Gulyabani ve İnsan
- İdeal Muhacirin Vasıfları
- Hak Erlerine Pırlanta Ölçüler
- “Adı Konulmamış Bir Tasavvuf Hareketi”
- Kardeşlik
- Diyalog
- Orta Asya
- Bilge İnsanlar
- Tebliğ-Temsil Münasebeti
- İlâhî Lütuflar ve Şükürle Mukabele
- Cemaatle Namaz ve Kolektif Şuur
- Kur’ân ve Yorumu
- Kur’ân Tefsirinde Bir Ölçü
- Biat ve Günümüz
- Şeytanların Zincire Vurulması
- Şeriat-i Fıtriyenin Prensipleri
- İslâm Fıkhı
- Beşinci Bölüm
- BİR DEMET SOSYAL MESELE
- “Cı”, “Cu”
- Alt Kimlik-Üst Kimlik
- Tarih Şuuru
- Her Sıkıntı Bir İnşiraha Gebedir
- Avrupa’da İslâm
- Pasifik Ülkeleri ile Münasebet
- Çocuk Terbiyesi
- Yeni Dünya Düzeni ve Konumumuz
- Karizmatik Lider
- İslâm Sosyalizmi (!)
- Eğitim Faaliyetleri ve Yersiz Vehimler
- Hoşgörüde Denge
- Zamanı Kullanma
- Mesai Tanzimi
- Kaynakların Tespitinde Faydalanılan Eserler
Üçüncü Bölüm
İMAN ESASLARI ETRAFINDA
Soru: Pek çok hakikati anlatmakta temsil unsuru olarak kullanılan güneşin ahiretteki fonksiyon ve vazifeleri neler olacaktır?
Güneş, Cenâb-ı Hakk’ın “Nuru’n-Nur”, “Münevviru’n-Nur”, “Musavviru’n-Nur”, “Hâliku’n-Nur”, “Mukaddiru’n-Nur”, “Müdebbiru’n-Nur”… gibi isimlerinin madde âlemindeki bir cilvesidir. Aslında, bütün varlığın özü esası da yine nurdur. Efendimiz (sallallâhu aleyhi ve sellem) bir hadis-i şeriflerinde “Allah’ın ilk yarattığı şey (yani yokluğun bağrına atılan ilk varlık tohumu), benim nurumdur.”1 buyurarak bir müteşabih hakikati dikkatlerimize takdim buyurur. Nur mahlûktur. Bu açıdan nurdan yaratılmış bir varlık olan güneş de bir mahluktur ve onun yaratılışı Efendimiz’in plan ve programından çok sonra olmuştur. Evet, Nur isminin bir tecellisi olarak, Cenâb-ı Hakk’ın bütün mahlukat içinde yarattığı ilk varlık, hakikat-ı Ahmediye’dir. Bu, Efendimiz’in cismî değil berzahî ve ilm-i İlâhîdeki vücududur ki, bu kabil vücutlara “âyân-ı sâbite” denilmektedir. Dolayısıyla ilk zuhur ve ilk tecelli, hakikat-i Ahmediye’dir.
İnsanlar ahirette, güneşin nuru ile değil Cenâb-ı Hakk’ın nurunun gölgesinin gölgesi bir ziya ile aydınlanacaklardır. Nitekim bir hadis-i şerifte, ahirette Cenâb-ı Hakk’ın gölgesinden başka gölgenin olmadığı ifade edilmektedir.2 Evet, orada ziya da gölge de O’na aittir. “Cenâb-ı Hakk’ın gölgesi” sözcüğüyle anlatılan gerçeği, yakıcı şeylere karşı nurunun ayrı bir televvünü ve ayrı bir buudu şeklinde izah etmek mümkündür.
Değer itibarıyla ne güneşin, ne de başka bir yıldızın insanın sahip olduğu değere ulaşması mümkün değildir. Zira hilkat-i âlemden maksat insandır. Avâlim onda pinhandır, cihanlar onda matvîdir. Üstad Bediüzzaman, bir şairin “Güneş mahbûbumun hüsnünü görüp utanıyor, görmemek için, bulut perdesini başına çekiyor.” sözüne karşı ciddî bir tepki gösterir ve: “Ey âşık efendi! Ne haddin var, sekiz ism-i âzamın bir sahife-i nuranisi olan güneşi böyle utandırıyorsun?”3 diyerek şaire serzenişini ifade eder. Evet güneş de diğer mahlukat gibi kendi değerleri içinde kabul edilmelidir. Bütün varlık insana nispeten çok küçük kalmaktadır. Bu açıdan güneşin ahiretteki fonksiyon ve vazifeleri o kadar da önemli değil. Vakıa bazı hadislerde güneşin mahşerde insanlara yaklaşacağı ifade edilmektedir.4 Kanaat-i âcizânemce orası Cennet’in berisinde olduğu için oradaki güneş de berzahî bir keyfiyette olacaktır.
Evet, ahiretin kendine mahsus kıstasları vardır. Dolayısıyla güneş de dünyanın değil ahiretin kıstasları içerisinde ele alınıp mütalaa edilmelidir.
- 1 Bkz.: es-Suyûtî, el-Hâvî 1/325; el-Halebî, es-Sîratü’l-Halebiyye 1/240.
- 2 Buhârî, ezân 36, zekât 16, rikak 24, hudûd 19; Müslim, zekât 91.
- 3 Bediüzzaman, Mektubat s.29 (Sekizinci Mektup).
- 4 Müslim, cennet 62; Tirmizî, kıyâmet 2; Ahmed İbn Hanbel, el-Müsned 5/254, 6/3.

