“Başımıza Gelenler” adlı üç ciltlik eser, Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde yaşamış bir bürokrat ve yazar olan Mehmet Arif Bey tarafından kaleme alınmıştır. Eser, Osmanlı tarihinin kritik dönemlerine ışık tutan bir anı kitabı niteliği taşır ve dönemin siyasi, toplumsal ve askeri olaylarına dair birinci elden bilgiler sunar.
Yazar Hakkında: Mehmet Arif Bey
- Doğum: 1845
- Ölüm: 1897
- Meslek: Bürokrat, diplomat ve yazar.
- Mehmet Arif Bey, Osmanlı İmparatorluğu’nda uzun yıllar çeşitli idari görevlerde bulunmuş, özellikle 93 Harbi (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) ve sonrası dönemdeki anılarıyla dikkat çeken bir isimdir.
- Eserlerinde, Osmanlı bürokrasisi içindeki yozlaşmaları, savaş sırasında yaşanan zorlukları ve devlet yönetiminin çöküşüne tanıklık ettiği olayları büyük bir açıklıkla anlatmıştır.
Eser Hakkında: Başımıza Gelenler (3 Cilt)
Konu:
Eserde, Mehmet Arif Bey’in kişisel anılarından yola çıkarak Osmanlı’nın çöküş sürecindeki siyasi, askeri ve toplumsal sorunlar anlatılmaktadır. 93 Harbi başta olmak üzere Osmanlı-Rus Savaşı’nın perde arkası, savaşın Osmanlı topraklarında yol açtığı tahribat, göçler ve halkın çektiği sıkıntılar detaylı bir şekilde ele alınır.
Ana Temalar:
- 93 Harbi ve Sonuçları:
Osmanlı Devleti’nin savaş sırasında yaşadığı askeri başarısızlıklar, halkın çektiği acılar ve bürokrasideki sorunlar gözler önüne serilir. Mehmet Arif Bey, bizzat şahit olduğu olayları gerçekçi bir dille anlatır. - Göç ve Mülteci Sorunları:
Savaş sırasında yaşanan büyük göçler ve halkın yaşadığı zorluklar, eserin merkezinde yer alır. Rumeli’den Anadolu’ya yapılan zorunlu göçlerin detayları etkileyici bir şekilde aktarılmıştır. - Osmanlı Bürokrasisindeki Sorunlar:
Mehmet Arif Bey, Osmanlı idaresindeki yozlaşma, keyfi yönetim anlayışı ve askeri stratejilerdeki hatalara dikkat çeker. - Duygusal ve Kişisel Anlatım:
Eserde yazarın kişisel gözlemleri ve yaşadığı olaylar, duygusal bir üslupla aktarılmıştır. Mehmet Arif Bey, bireysel deneyimlerinden yola çıkarak toplumsal eleştiriler yapar.
Dil ve Üslup:
- Mehmet Arif Bey’in kalemi sade ve samimidir. Anlatımında halk dili ile entelektüel bir üslup arasında denge kurmuştur.
- Anılar, dramatik bir şekilde kaleme alınmış ve okuyucunun duygusal bağ kurmasını kolaylaştırmıştır.
Eserin Önemi:
- Birinci Elden Tarihsel Kaynak:
“Başımıza Gelenler”, Osmanlı Devleti’nin son dönemine dair önemli bir tarihsel kaynaktır. Yazarın bizzat şahit olduğu olaylar, tarihçiler için büyük bir değer taşır. - Osmanlı’nın Çöküş Süreci:
Eser, Osmanlı’nın nasıl yavaş yavaş zayıfladığını ve bu süreçte halkın çektiği acıları gözler önüne serer. - Sosyal ve Siyasal Eleştiri:
Mehmet Arif Bey, sadece bir gözlemci değil, aynı zamanda dönemin idari ve siyasi sorunlarını eleştiren bir aydındır. Bu açıdan eser, bir eleştiri metni olarak da değerlendirilebilir.
Eserin Yayın Tarihçesi
“Başımıza Gelenler”, ilk kez Osmanlı döneminde yazılmıştır, ancak günümüzde Osmanlı Türkçesinden çevrilmiş ve modern Türkçeye adapte edilerek yayınlanmıştır. Kitap, çeşitli yayınevleri tarafından yeniden basılmıştır ve araştırmacılar ile tarih severler için önemli bir kaynak olarak kabul edilir.
Kime Hitap Ediyor?
- Osmanlı tarihi ile ilgilenenler,
- 93 Harbi ve sonrasındaki Osmanlı-Rus ilişkilerini detaylı bir şekilde öğrenmek isteyenler,
- Birinci elden tarihsel anılar okumayı sevenler,
- Osmanlı dönemi toplumsal ve idari yapısına dair bilgi edinmek isteyenler.


